Κατά τη σαπωνοποίηση των φυτικών και ζωικών λιπών και ελαίων, χρησιμοποιείται μια βασική (αλκαλική) ένωση, συνήθως υδροξείδιο του νατρίου (καυστική σόδα) ή υδροξείδιο του καλίου (καυστική ποτάσα). Τα προϊόντα της σαπωνοποίησης ειναι τα γνωστά μας σαπούνια που αποτελούνται απο σάπωνες και γλυκερίνη. Οι σάπωνες ως χημικές ουσίες είναι άλατα των λιπαρών οξέων, κυρίως στεατικό και παλμιτικό νάτριο ή κάλιο, ανάλογα με το είδος της βάσης που χρησιμοποιείται για τη σαπωνοποίηση.
Όταν για τη σαπωνοποίηση χρησιμοποιείται υδροξείδιο του νατρίου, τότε παράγονται σάπωνες νατρίου οι οποίοι εύκολα διαχωρίζονται από το υδατικό μέρος (με εξαλάτωση με κοινό αλάτι) και παράγονται τα σκληρά σαπούνια, δηλαδή τα στερεά σαπούνια που όλοι γνωρίζουμε.
Όταν για τη σαπωνοποίηση χρησιμοποιείται το υδροξείδιο του καλίου, τα άλατα λιπαρών οξέων με κάλιο που προκύπτουν, είναι περισσότερο διαλυτά στο υδατικό μέρος, δύσκολα διαχωρίζονται από αυτό (δεν συμφέρει οικονομικά) και παραμένουν μαζί με τη γλυκερίνη. Έτσι τα σαπούνια αυτά είναι υγρά και ονομάζονται μαλακά σαπούνια.
Σε ερωτήσεις πιστοποίησης που αφορούν τα σαπούνια θα μπορούσαμε να απαντήσουμε όπως παρακάτω:
Τεχνικός Φαρμάκων Καλλυντικών και Παρεμφερών Προϊόντων. Ερώτηση Πιστοποίησης 113Β. Βοηθός Φαρμακείου. Ερώτηση πιστοποίησης 48. Τι είναι τα μαλακά σαπούνια; Πως παρασκευάζονται και που χρησιμοποιούνται;
Τα μαλακά σαπούνια είναι εκείνα που προκύπτουν από τη σαπωνοποίηση λιπών και ελαίων, με υδροξείδιο του καλίου. Τα σαπούνια που παράγονται με υδροξείδιο του καλίου ονομάζονται μαλακά, γιατί είναι περισσότερο υδατοδιαλυτά δεν διαχωρίζονται, παραμένουν μαζί με τη γλυκερίνη που παράγεται κατά την σαπωνοποίηση και τελικά είναι υδαρή-μαλακά. Χρησιμοποιούνται ως υγρά σαπούνια αραιωμένα με νερό ή μέσα σε υγρές συνθέσεις, όπως κρέμες ξυρίσματος, και σε άλλα προϊόντα σε υγρή μορφή για την προσωπική υγιεινή.

