Το πεχά (pH) του δέρματος

Το δέρμα είναι ένα όργανο του σώματος για το οποίο το πεχά (pH) έχει μεγάλη σημασία για τη σωστή λειτουργία του. Ο υδρολιπιδικός μανδύας του δέρματος αποτελείται από ιδρώτα, σμήγμα και προϊόντα μεταβολισμού των κυττάρων (περισσότερες πληροφορίες εδώ) και υπάρχει ως ένα λεπτό στρώμα στην επιδερμίδα. Ο όξινος μανδύας του δέρματος είναι το σύνολο των ουσιών που υπάρχουν στην επιδερμίδα που ρυθμίζουν το πεχά της (ομοιόσταση)  σε συγκεκριμένη περιοχή για τη φυσιολογική λειτουργία και την παρεμπόδιση της ανάπτυξης των μικροβίων. Το pH του δέρματος έχει σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση των ενζυματικών δράσεων για το μεταβολισμό των κυττάρων και την παραγωγή νέων στο δέρμα.

Το φυσικολογικό pH σε περιοχές του δέρματος κυμαίνεται από 4-6. Συνήθως μας είναι γνωστό ως μια μέση τιμή 5,5. Αυτό σημαίνει ότι το πεχά της επιδερμίδας είναι όξινο και οφείλεται κυρίως στο γαλακτικό οξύ και τα γαλακτικά άλατα, το ουροκανικό οξύ και τα ελεύθερα λιπαρά οξέα. Το σμήγμα, παρά του ότι έχει τη δυνατότητα να διασπαστεί σε ελεύθερα λιπαρά οξέα, δεν φαίνεται να συμμετέχει στη διαμόρφωση της τιμής του πεχά της επιδερμίδας. 

Η τιμή του πεχά εξαρτάται:

• Από ενδογενείς παράγοντες όπως την περιοχή του δέρματος, το φύλο, την ηλικία, την καταγωγή, την ενυδάτωση του δέρματος, την έκκριση του ιδρώτα και του σμήγματος
• Από εξωγενείς και περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως τη χρήση των προϊόντων καθαρισμού και καλλωπισμού, τη χρήση αντιβιοτικών, τις καιρικές συνθήκες, την εποχή του χρόνου, την ανάπτυξη μικροοργανισμών και διάφορων δερματικών καταστάσεων και παθήσεων όπως στην περίπτωση της ατοπικής δερματίτιδας .

Το γερασμένο δέρμα και το δέρμα που ασθενεί, έχει μειωμένη δυνατότητα ρύθμισης του pH στα φυσιολογικά επίπεδα και συνήθως εμφανίζει μεγαλύτερες τιμές από το φυσιολογικό. Το δέρμα των μωρών έχει πεχά 6-7 κατά τη γέννηση και στους πρώτους δύο μήνες η τιμή μειώνεται, ενώ μέσα στον πρώτο χρόνο αποκτά τις φυσιολογικές τιμές. 

Η μέτρηση του πεχά του δέρματος είναι μια δύσκολη διαδικασία καθώς σημαντική επίδραση έχουν οι συνθήκες κατά τις οποίες διεξάγονται οι μετρήσεις.  Επηρεάζουν επίσης, η ώρα της ημέρας, η εποχή, οι καιρικές συνθήκες, τα καλλυντικά προϊόντα που χρησιμοποιήθηκαν και η διαδικασία καθαρισμού  που εφαρμόζεται πριν τη μέτρηση. 

Γενικά η χρήση όξινων καλλυντικών προϊόντων στην περιοχή 5,5 θεωρείται ότι είναι προς όφελος του δέρματος και συμβάλει στη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας του.