Όλα τα υλικά αποτελούνται από μόρια τα οποία ασκούν μεταξύ τους δυνάμεις. Οι εσωτερικές δυνάμεις αυτές μπορεί να είναι ισχυρές, οπότε μακροσκοπικά τα υλικά αυτά φαίνονται στερεά με καθορισμένο σχήμα, που δεν αλλάζει εύκολα καθώς τα μόρια έχουν μικρά περιθώρια κίνησης. Η εφαρμογή εξωτερικών δυνάμεων στα στερεά μπορεί να προκαλεί ελαστικές και πλαστικές παραμορφώσεις.
Αν οι δυνάμεις μεταξύ των μορίων των υλικών δεν είναι τόσο ισχυρές, τότε οι κινήσεις των μορίων είναι περισσότερο ελεύθερες και μακροσκοπικά το υλικό δίνει την εικόνα του υγρού. Αν οι δυνάμεις μεταξύ των μορίων είναι πολύ χαλαρές τότε μακροσκοπικά έχουμε την εικόνα των αερίων. Αυτά τα δύο, δηλαδή τα υγρά και τα αέρια, δεν έχουν συγκεκριμένο σχήμα και με την εφαρμογή βαρυτικής δύναμης ή άλλης εξωτερικής δύναμης παραμορφώνονται και ρέουν. Η ρεολογία είναι κλάδος της φυσικής που ασχολείται με τη ροή και την παραμόρφωση που παθαίνουν τα υλικά όταν ασκούνται σε αυτά εξωτερικές δυνάμεις.
Ροή δεν έχουμε μόνο στα υγρά και τα αέρια, αλλά και στα στερεά σε μορφή σκόνης (μικρομερή σωματίδια). Τα υγρά, τα αέρια και οι σκόνες αναφέρονται ως ρευστά. Το ιξώδες είναι μια ιδιότητα της ύλης και ένα μέγεθος, που εκφράζει την εσωτερική αντίσταση των ρευστών στη ροή ή αλλιώς την εσωτερική τριβή των ρευστών κατά την ροή.
Ερώτηση Πιστοποίησης 27Α. Τεχνικός Φαρμάκων Καλλυντικών και Παρεμφερών Προϊόντων. Να περιγράψετε την έννοια του ιξώδους.
Ερώτηση Πιστοποίησης 223. Βοηθός Φαρμακείου. Τι είναι το ιξώδες των ρευστών; Σε ποιες κατηγορίες διακρίνεται και ποιες είναι οι μονάδες μέτρησής του; Βοηθός Φαρμακείου.
Το ιξώδες είναι χαρακτηριστική ιδιότητα των ρευστών και εκφράζει την εσωτερική αντίσταση των ρευστών στη ροή. Η αντίσταση αυτή οφείλεται στις αλληλεπιδράσεις των μορίων του ρευστού.
Το ιξώδες μεταβάλλεται με τη θερμοκρασία. Συνήθως αύξηση της θερμοκρασίας προκαλεί μείωση του ιξώδους στα υγρά και αύξηση του ιξώδους στα αέρια.
Μέτρο της εσωτερικής τριβής των ρευστών είναι ο συντελεστής ιξώδους. Ο συντελεστής ιξώδους που συνήθως αναφέρεται απλά ως ιξώδες, εκφράζεται αριθμητικά με το δυναμικό ή το κινηματικό ιξώδες και μας δείχνει πόσο εύκολα ή δύσκολα ρέει ένα υγρό. Ένα παχύρευστο υγρό έχει μεγάλη τιμή ιξώδους. Ένα λεπτόρρευστο υγρό έχει μικρή τιμή ιξώδους.
Οι μονάδες μέτρησης δυναμικού ιξώδους για το σύστημα SI είναι Ν.s/m2 ή Pa.s (πασκάλ επί σεκόντ). Επειδή η μονάδα Pa.s είναι μεγάλη, χρησιμοποιείται η μονάδα πουάζ (P) που είναι ίση με 1/10 Pa.s και το σεντιπουάζ (cP) που είναι το 1/100 του πουάζ ή cP=1/1000 Pa.s=mPa.s. (μιλιπασκάλ επί σεκόντ).
Μονάδες μέτρησης του κινηματικού ιξώδους είναι το 1m2/s και το St (Stokes στoκς) όπου 1m2/s= 10000 St και το cSt (centi Stokes σέντιστοκς) =1/100 St.
Οργανισμοί Συστατικά & Προϊόντα 