Η αξιοπιστία (Reliability) οργάνου συνδέεται με το κατά πόσο ένα όργανο μετρά τη σωστή τιμή και είναι συνεπές σε ότι αφορά την επαναληψιμότητα (όταν μετράμε ξανά και ξανά κάτω από τις ίδιες συνθήκες μας δίνει τις ίδιες ή παραπλήσιες τιμές).
Για παράδειγμα ένα αναλυτικό όργανο που χρησιμοποιείται σε ένα μικροβιολογικό εργαστήριο για τον προσδιορισμό κάποιας ουσίας στο αίμα, θα πρέπει να δίνει σωστά αποτελέσματα. Δηλαδή πρέπει να παρέχει την πραγματική τιμή και κάθε φορά που γίνεται η ανάλυση του ίδιου δείγματος, θα πρέπει να δίνει τα ίδια αποτελέσματα, με μικρές αποκλίσεις.
Τα αναλυτικά όργανα πρέπει να ελέγχονται σε τακτά χρονικά διαστήματα για την αξιοπιστία τους. (όπως και οι ζυγοί που συναντήσαμε σε άλλη ερώτηση πιστοποίησης).
Ο έλεγχος αξιοπιστίας οργάνου γίνεται με τη χρήση προτύπων (π.χ. πρότυπα βάρη, πρότυπες ουσίες/διαλύματα). Σε περίπτωση που υπάρχουν αποκλίσεις, τον έλεγχο αξιοπιστίας ακολουθεί η βαθμονόμηση του οργάνου.
Κάθε όργανο μέτρησης έχει μια κλίμακα που χρησιμοποιείται για τη μέτρηση του μεγέθους ή της ιδιότητας. Για παράδειγμα ένας ογκομετρικός κύλινδρος που μπορεί να μετρήσει όγκο έως 100ml έχει μια κλίμακα όγκου από 0 έως 100, π.χ. 10-20-30-40 κτλ. Αν ο συνολικός όγκος ή/και οι υποδιαιρέσεις δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, θα πρέπει να αλλάξουμε την κλίμακα και να επανατοποθετήσουμε τις ενδείξεις σωστά ώστε να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Αυτή η ενέργεια ονομάζεται βαθμονόμηση.
Παρακάτω ακολουθούν οι απαντήσεις σε σχετικές ερωτήσεις πιστοποίησης
- Ερώτηση πιστοποίησης Τεχνικός Φαρμάκων Καλλυντικών και Παρεμφερών Προϊόντων. 32Α. Τι είναι ο έλεγχος αξιοπιστίας αναλυτικού οργάνου.
- Ερώτηση πιστοποίησης Βοηθός Φαρμακείου217. Τι είναι ο έλεγχος αξιοπιστίας οργάνου;
Ο έλεγχος αξιοπιστίας οργάνου είναι το σύνολο των ελέγχων που πρέπει να γίνουν ώστε να εξασφαλίζεται ότι το όργανο δίνει τιμές κοντά στις πραγματικές και η επανάληψη των μετρήσεων στο ίδιο δείγμα, κάτω από τις ίδιες συνθήκες, οδηγούν στα ίδια αποτελέσματα ή σε αποτελέσματα με μικρές αποκλίσεις.
- Ερώτηση Πιστοποίησης 31Α Τεχνικός Φαρμάκων Καλλυντικών και Παρεμφερών Προϊόντων. Τι είναι βαθμονόμηση αναλυτικού οργάνου;
- Ερώτηση Πιστοποίησης 216 Βοηθός Φαρμακείου. Τι είναι βαθμονόμηση οργάνου;
Η βαθμονόμηση (Calibration) ενός αναλυτικού οργάνου, είναι με απλά λόγια η ρύθμισή της κλίμακά του έτσι ώστε όταν μετρά να δείχνει τη σωστή ένδειξη.
Σύμφωνα με τον ΕΛΟΤ βαθμονόμηση ενός μετρητικού οργάνου είναι η ρύθμιση που κάνει ο χειριστής του οργάνου πριν από μια μέτρηση για να εξασφαλιστεί η ορθότητα της τιμής του μετρούμενου μεγέθους. Συνήθως η βαθμονόμηση συμπεριλαμβάνει μέτρηση μιας πρότυπης τιμής του μεγέθους η οποία δίνεται από κάποια διάταξη που ονομάζεται βαθμονομητήρας.
Οργανισμοί Συστατικά & Προϊόντα 