Clostridium perfringens (Κλωστηρίδιο το διαθλαστικό)

Το κλωστηρίδιο το διαθλαστικό (C. perfringens) είναι βακτήριο (αναερόβιο, θετικό κατά Gram, σπορογόνο), διαδεδομένο στη φύση. Βρίσκεται στο χώμα, το έντερο των ζώων και των ανθρώπων. Παράγει σπόρους που αντέχουν σε υψηλές θερμοκρασίες και κατά την ψύξη του τροφίμου. Συχνά βρίσκεται στο ωμό κρέας και τα πουλερικά αλλά και σε χορτοφαγικά πιάτα, και προκαλεί τροφικές δηλητηριάσεις.

Σε θερμοκρασίες δωματίου έως 600C και σε φαγητό που αφήνεται να ψυχθεί αργά, οι σπόροι αναπτύσσονται σε ενεργά βακτήρια. Αν το φαγητό δεν θερμανθεί ξανά πάνω από τους 750C ώστε να σκοτωθούν τα βακτήρια, τότε με την κατανάλωση της τροφής αυτά φτάνουν στο έντερο. Το βακτήριο πολλαπλασιάζεται στο έντερο γρήγορα και μετά παράγει σπόρους ελευθερώνοντας εντεροτοξίνη (στα τρόφιμα δεν ελευθερώνει τοξίνη), που προκαλεί εντερίτιδα.  Τα συμπτώματα εμφανίζονται 8-22 ώρες μετά την κατανάλωση μολυσμένης τροφής με μεγάλο αριθμό βακτηρίων. Συνήθως τα συμπτώματα περνούν μετά από μία μέρα, μπορεί όμως να διαρκέσουν και 1 ή 2 εβδομάδες, ιδιαίτερα στα παιδιά και τους ηλικιωμένους. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

Για την αποφυγή τροφικών δηλητηριάσεων από το βακτήριο θα πρέπει:

  • να μαγειρεύονται τα τρόφιμα σε υψηλές θερμοκρασίες
  • να σερβίρονται αμέσως μόλις μαγειρευτούν
  • να μην αφήνονται να ψυχθούν αργά ή να διατηρούνται ζεστά για μεγάλο χρονικό διάστημα αλλά να διατηρούνται στο ψυγείο στους 40C. Πληροφορίες εδώ.

Ένα στέλεχος του βακτηρίου αυτού, προκαλεί μια νόσο του εντέρου που ονομάζεται νεκρωτική κολίτιδα που είναι μια σχετικά επικίνδυνη νόσος. Ακόμη το κλωστηρίδιο το διαθλαστικό προσβάλει τους μύες και τους μαλακούς ιστούς και προκαλεί την αεριογόνο γάγγραινα που είναι μια μολυσματική θανατηφόρα νόσος. Πριν την παραγωγή των αντιβιοτικών, πολλά τραύματα στη μάχη κατέληγαν σε αεριογόνο γάγγραινα.